dawno temu...

Okres adwentu przypada późną jesienią, kiedy naj­krótsze dni i najdłuższe noce zwiastują schyłek kolejne­go roku słonecznego, a odrętwiała przyroda przygotowu­je się do odpoczynku, zimowego snu. Adwent rozpoczyna rok kościelny i trwa od niedzieli najbliższej dnia św. Andrzeja do Świąt Bożego Narodzenia.

Początkowo alpiniści chcieli po prostu zdobyć każdy z czternastu szczytów ośmiotysięcznych. Przypomnijmy, jako pierwsza poddała się w 1950 roku, posiadająca dzisiaj najgorszą statystykę pod względem liczby wypadków śmiertelnych wśród himalaistów, Annapurna.

Na brak jadła i napoju nie mogli zbójnicy na ogół się uskarżać. Podstawowym ich pożywieniem był ser owczy i baranina. Za napój służyło im mleko lub żętyca. Do najbardziej charakterystycznych potraw zbójnickiego jadłospisu należało tzw. zbójnickie mięso tj. specjalnie przyrządzone mięso baranie.

Gorączka złota, czyli żywiołowy pęd do poszukiwania tego cennego kruszcu, nie jest, jak by się mogło wydawać, wynalazkiem Amerykanów, którzy w liczbie stu tysięcy, pod koniec 1849 roku przeszukiwali dolinę Sacramento w Kalifornii. I pewnie niejeden poszukiwacz przed Charlie Chaplinem musiał posilać się gotowanym butem, kiedy zamiast złota odkrył w górach chłód, bezwzględną surowość natury i nędzę włóczęgi.

W latach 1882-85 austriackie c.k. Koleje Państwowe, powodowane względami militarnymi, wybudowały po północnej stronie głównego grzbietu Karpat, drogę żelazną zwaną Galicyjską Koleją Transwersalną. Została poprowadzona z Cieszyna przez Zwardoń, Żywiec, Suchą Chabówkę, Nowy Sącz, Zagórz, Sambor, Stanisławów do Husiatynia nad ówczesną granicą rosyjską.

Artykuł przedstawia zagadnienia związane ze sporem o obecną granicę polsko-słowacką - jak to wyglądało na przestrzeni lat i skąd się wziął obecny kształt naszej górskiej granicy ze Słowacją.

Klimek Bachleda nie żyje. Nie posłuchał naczelnika Zaruskiego i nie zaprzestał wspinaczki po zamarzającego na skalnej półce Małego Jaworowego Szczytu Stanisława Szulakiewicza. 61-letni, schorowany ratownik nie wytrzymał trudów akcji.

Edmund Hillary razem z Sherpą Norgayem Tenzingiem zdobył najwyższy szczyt świata - Mount Everest (8848 m n.p.m.) 29 maja 1953 roku. Byli oni pierwszymi ludźmi którzy stanęli na jego wierzchołku.

Każdy mógł na niego liczyć: partner, z którym związał się liną, towarzysz wyprawy w góry wysokie, ranny taternik w zerwach Mnicha, kontuzjowany narciarz, grotołaz wiszący na linie w jaskini, zagubiony w górach turysta i młody adept taternictwa...

Z perspektywy 25 lat osiągnięcie to urasta do wyczynu. Polscy alpiniści udowodnili, że można wchodzić na najwyższe szczyty świata również w warunkach zimowych. Przełamana została bariera mentalno-psychiczna i podniesiona w górę poprzeczka w himalaizmie.

Odpokutowanie za winę, wynagrodzenie za grzechy i naprawa szkód wyrządzonych Bogu i porządkowi moralnemu... czyli expiatio. Może jednym odkupienie winy przychodziło łatwiej, innym trudniej, ale pokuta stosowała się do wszystkich bez względu na stan.

Warto przypomnieć historię skoków narciarskich w Szczawnicy. Czas zaciera fakty, prawdopodobnie nie zachowała się już żadna dokumentacja z tego okresu, a tych, którzy próbowali swoich sił w skokach narciarskich jest coraz mniej.

8 stycznia 1945 roku o godz. 5.20 sądeczan zbudził potężny huk eksplozji. Już po kilku godzinach nawet na najdalszych krańcach miasta wiedziano: sądecki zamek wyleciał w powietrze.

Pamięć o zmarłych należy do jednej z najstarszych i najważniejszych form kulturowych w dziejach naszej cywilizacji. Wspominając tych, którzy odeszli, nie zapominajmy o cmentarzach cholerycznych, konfederackich, łemkowskich i wojennych...

11 września 1905 roku Klimek Bachleda powiedział: "jesce się tyn nie urodził, co by na te turnie wyloz". Nazajutrz stanęły na jej szczycie dwie osoby. Sto lat później weszli na Żabiego Konia drogą pierwszych zdobywców czterej młodzi zakopiańczycy.

Za najstarszy szlak, znany już w czasach rzymskich, a utrzymujący się do końca XIV wieku, uważa się drogę biegnącą od Krakowa Wisłą i Dunajcem, a następnie wzdłuż Popradu i poprzez dolinę Wagu do Dunaju.

Zabytkowe kamienice, liczne świątynie, a nawet brukowane uliczki Przemyśla kryją w sobie tajemnice z ubiegłych wieków. Również dookoła miasta jest wiele miejsc, które owiane są historiami mrożącymi krew w żyłach.

100 lat temu pienińskie uzdrowisko wyglądało zupełnie inaczej. Plac Dietla tętnił życiem przez cały rok. W podziemiach kawiarni "Zbójnicka Piwnica" leżakowały butelki ze szczawnicką wodą, a w Parku Górnym goście grali w krykieta i tenisa.